Bohaterem przedstawianej wystawy, która wpisuje się w uroczyste obchody 110-lecia Muzeum w Łowiczu jest koń, który nieodłącznie związany był z rycerską, dworską i szlachecko-ziemiańską tradycją Rzeczypospolitej. Służył człowiekowi w czasach wojny i pokoju. Gdy tylko kraj stawał w obliczu zagrożenia granic koni dosiadali woje piastowscy, ciężkozbrojni rycerze średniowieczni, husarzy, szlachta czy wreszcie lekkie i zwrotne pułki ułanów. Konno udawano się na wszystkie ważniejsze uroczystości państwowe – wjazdy monarsze, wolne elekcje, sejmy, parady wojsk. Były nieodłącznie związane z krajobrazem wsi polskiej, gdzie służyły do prac polowych, urządzania wesel, pogrzebów, polowań, kuligów czy przejażdżek. Konie, do czasu pojawienia się pojazdów mechanicznych, były głównym środkiem transportu ludzi i towarów – zaprzęgano je do karoc, powozów, dorożek, tramwajów konnych i wozów.
Tak wielkie znaczenie konia w życiu dawnej Polski znalazło odzwierciedlenie w sztuce. Malarze zachwyceni urodą konia przedstawiali zarówno ciężkie konie rycerskie, lekkie i szybkie jak wiatr konie arabskie, smukłe „angliki”, małe koniki tatarskie, konie pociągowe czy chłopskie podjezdki. Malowali je w scenach batalistycznych, rodzajowych, orientalnych, portretach konnych, czy wreszcie jako ilustracje do utworów literackich.
Prezentowana Państwu wystawa przygotowana została w oparciu o zbiory Muzeum Narodowego w Warszawie. Gromadzi zespół prac trzydziestu malarzy polskich powstałych w okresie od początku XIX stulecia, aż po lata trzydzieste XX wieku. Obok znakomitych, powszechnie znanych malarzy jak Józef Brandt, Józef Chełmoński, Maksymilian Gierymski, Alfred Wierusz Kowalski, Jan Matejko, Piotr Michałowski, Henryk Rodakowski, January Suchodolski czy trzej Kossakowie prezentujemy też prace artystów dziś nieco zapomnianych, ale takich, w których twórczości motyw konia zajmował istotne miejsce. Można tu wymienić braci Józefa i Tadeusza Brodowskich, Tadeusza Ajdukiewicza, Jana Rosena, Wacława Pawliszaka, Jana Chełmińskiego, Ludwika Gędłka czy Włodzimierza Łosia. Ponieważ z założenia wybierano obrazy utrzymane w konwencji realistycznej, wystawa pomija awangardowych twórców dwudziestolecia międzywojennego, a okres ten reprezentowany jest płótnami Jerzego Kossaka czy Stanisława Kaczora Batowskiego, których twórczość wpisuje się w tradycje malarstwa XIX wieku.

Kurator wystawy:
Tamara Richter (Muzeum Narodowe w Warszawie)

Wystawa ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie
z okazji 110-lecia Muzeum w Łowiczu

Czynna do 26 listopada 2017 r.

Bilet na wystawę czasową Koń w malarstwie polskim od początku XIX do początku XX wieku – 5 zł, katalog wystawy – 8 zł.

Na plakacie: Juliusz Kossak, Powozik babuni, 1871, papier, akwarela

Fotografie obrazów: Copyright by Ligier Piotr / Muzeum Narodowe w Warszawie